Dzbanek filtrujący – co usuwa, czego nie i czy zatrzymuje mikroplastik?

Dzbanki filtrujące – czy naprawdę poprawiają jakość wody? Co usuwają, czego nie i jak używać ich bezpiecznie

Dzbanki filtrujące to jedno z najpopularniejszych rozwiązań do poprawy jakości wody w domu. Są tanie, łatwo dostępne i obiecują czystszą, lepiej smakującą wodę prosto z kranu.
Ale czy rzeczywiście filtrują to, czego się obawiamy najbardziej?
Czy usuwają mikroplastik, metale ciężkie, pestycydy?
I czy sam dzbanek – najczęściej plastikowy – nie staje się kolejnym źródłem problemów?

W tym artykule znajdziesz konkretne, rzetelne informacje, bez marketingowych obietnic oraz podam Ci propozycję nieplastikowych dzbanków do filtrowania wody.

Jak działa dzbanek filtrujący?

Klasyczny dzbanek filtrujący składa się z:

zbiornika na wodę (najczęściej plastikowego),
wymiennego filtra (wkładu),
zbiornika na wodę przefiltrowaną.

Filtr w dzbanku to zazwyczaj mieszanka kilku materiałów, z których najczęstsze to:

węgiel aktywny
żywica jonowymienna
czasem dodatkowe media filtracyjne.

Każdy z tych elementów odpowiada za coś innego.

✅Co dzbanek filtrujący usuwa z wody?

Dzbanki filtrujące mogą usuwać lub ograniczać:

chlor i jego pochodne – poprawa smaku i zapachu wody
niektóre metale ciężkie (np. ołów, miedź – w ograniczonym stopniu)
związki odpowiedzialne za twardość wody (wapń, magnez – częściowo)
zanieczyszczenia organiczne wpływające na smak
większe cząstki stałe obecne w wodzie.

Dlatego wiele osób odczuwa realną poprawę smaku wody po filtracji.

❌Czego dzbanek filtrujący NIE usuwa?

Dzbanki filtrujące zazwyczaj NIE usuwają:

bakterii i wirusów
mikroorganizmów chorobotwórczych
azotanów i azotynów
fluoru (chyba że filtr jest specjalnie do tego przeznaczony)
leków i hormonów w istotnych ilościach
PFAS (tzw. „wiecznych chemikaliów”)
mikroplastiku (jedynie największe drobinki)

Dzbanek filtrujący nie jest systemem uzdatniania wody, a raczej rozwiązaniem poprawiającym jej smak i częściowo skład. W materiałach sprzedażowych niektórych marek znajdziemy informacje o tym, że filtrują pestycydy, farmaceutyki lub, że zostały przetestowane pod kątem PFAS. Przy czym, czy takie informacje są dla nas wartościowe? Dzbanek “filtruje” lub “został przetestowany”, ale dopóki producent nie przekaże dowodów badań, które pokazują ile procent wskazanych zanieczyszczeń jest w stanie usunąć to dlaczego miałabym wierzyć, że prosty filtr będzie skuteczniejszy niż systemy filtrujące wodę w zakładach wodociągowych. Jeżeli w naszej wodzie z kranu są tego typu zanieczyszczenia to znaczy, że zaawansowane filtry sobie z nimi nie poradziły, a filtr za 20 zł miałby dać radę? Mnie to nie przekonuje.

Musicie wiedzieć, że dzbanki filtrujące nadają się jedynie do filtrowania wody wodociągowej, czyli takiej, która została już wcześniej odpowiednio oczyszczona i spełnia wymagania Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2017 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Oznacza to, że jeżeli macie w domu wodę z własnego ujęcia lub wyjeżdżacie gdzieś gdzie woda z kranu nie jest zdatna do picia to dzbanek filtrujący nie jest w stanie właściwie jej oczyścić.

Twarda woda – czy naprawdę jest „zła” i trzeba ją zmiękczać?

Wiele osób sięga po dzbanki filtrujące głównie dlatego, że uważa twardą wodę za niezdrową i chce ją koniecznie zmiękczać. Tymczasem twarda woda nie jest szkodliwa dla zdrowia (w przypadku osób zdrowych), a wręcz przeciwnie – może być korzystna.
Zawiera ona naturalnie występujące wapń i magnez, czyli minerały niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu, w tym układu nerwowego, mięśni i kości.

Zmiękczanie wody w dzbankach filtrujących polega głównie na częściowym usuwaniu tych minerałów za pomocą żywicy jonowymiennej. Ma to znaczenie estetyczne i techniczne – zmniejsza osadzanie się kamienia w czajniku czy ekspresie do kawy – ale nie jest konieczne z punktu widzenia zdrowia.
Co więcej, regularne spożywanie bardzo miękkiej, zdemineralizowanej wody nie zawsze jest korzystne, szczególnie u osób, które mają niedobory magnezu lub wapnia w diecie.

Warto więc pamiętać, że:

twarda woda nie „zatruwa” organizmu,
osad z kamienia nie oznacza gorszej jakości wody,
zmiękczanie wody jest dobre dla naszych sprzętów, a nie zdrowia.

Należy też pamiętać o tym, że nie każdy filtr dzbankowy zmniejsza twardość wody. Wiele firm ma również w ofercie np. filtry magnezowe. Wówczas woda zostaje dodatkowo uzdatniona w jony magnezu, a więc jej twardość podnosimy. Taka woda nie będzie się jednak nadawać dla naszych sprzętów, bo może zwiększyć osady z kamienia.

Dzbanek filtrujący a mikroplastik

Czy dzbanek filtrujący usuwa mikroplastik?

Odpowiedź brzmi: to zależy – i nie jest jednoznaczna.

Część większych cząstek mikroplastiku może zostać zatrzymana mechanicznie w strukturze filtra.
Nanoplastik i bardzo drobne frakcje prawdopodobnie przechodzą przez filtr.
Producenci rzadko podają dokładne dane dotyczące skuteczności filtracji mikroplastiku.

Ale jest jeszcze jeden problem…

Większość dzbanków filtrujących:

jest wykonana z plastiku,
ma stały kontakt z wodą.

To rodzi pytanie:
czy dzbanek filtrujący sam nie staje się źródłem mikroplastiku?

Nie ma jeszcze jednoznacznych badań, które dawałyby prostą odpowiedź, ale z perspektywy ostrożności warto ograniczać długotrwały kontakt wody z plastikiem, zwłaszcza jeśli szukamy sposobów na zmniejszenie ekspozycji na mikroplastik.

Tym bardziej, że jeśli będziecie chcieli kupić dzbanek filtrujący i zaczniecie sprawdzać różne dostępne na rynku modele szybko okaże się, że wielu producentów podaje jedynie informację, że ich produkt wykonany jest z tworzywa sztucznego. Nie każdy informuje jakich dokładnie tworzyw użyto i czy jest od wolny np. od BPA.

Higiena dzbanka filtrującego – kluczowa, a często pomijana

To jeden z największych problemów w praktyce. Wiele osób jedynie dolewa świeżą wodę do dzbanka, zapominając o jego czyszczeniu lub zostawiając go na blacie w pełnym słońcu. Niestety takie warunki sprzyjają namnażaniu drobnoustrojów przez co woda z dzbanka może stać się niezdatna do picia.

Jak dbać o higienę dzbanka?

myć dzbanek co 1–2 dni (nie tylko płukać),
wymieniać filtr zgodnie z zaleceniami producenta (lub częściej),
w upalne dni warto wkładać dzbanek do lodówki, niewskazane jest zostawianie go w pełnym słońcu,
jeśli woda stoi dłużej – należy ją wylać (można podlać kwiatki); zazwyczaj zaleca się wypić wodę w ciągu 12h (maksymalnie 24h).

Dzbanki bez plastiku – czy to w ogóle możliwe?

Całkowicie „zero plastiku” w dzbankach filtrujących? Udało mi się znaleźć jeden taki produkt na rynku. Pozostałe, które dziś wymienię to niestety dzbanki, które mają szklany korpus, ale sam filtr i wkład na wodę do filtrowania wykonane są z plastiku.

Przy czym muszę jeszcze dodać od siebie, że warto się zastanowić czy my rzeczywiście tego filtrowania potrzebujemy. Być może nasza woda z kranu jest bardzo dobra do picia i nie trzeba jej dodatkowo oczyszczać. Aktualne badania wody często można znaleźć na stronie miasta/gminy lub lokalnych zakładów wodociągowych. Jeżeli natomiast boicie się, że woda została zanieczyszczona po drodze do Waszych kranów wówczas warto zlecić jej badania, aby upewnić się czy dzbanek filtrujący rzeczywiście jest w stanie skutecznie ją oczyścić z niechcianych dodatków.

Wpis zawiera linki afiliacyjne. Oglądając produkty i kupując je przez podane linki wspieracie moją działalność – cena dla Was się nie zmienia.

AArke - dzbanek filtrujący bez plastiku

MATERIAŁY: szkło, stal nierdzewna, silikon spożywczy oraz plastik.

Sam dzbanek wykonany jest ze szkła. W jego wnętrzu mamy stalowy system ReFilter. To do niego wlewamy wodę, która następnie przepływa przez złoże filtrujące.

Złoże filtrujące kupujemy w saszetkach. Do wyboru mamy filtry klasyczny (Pure) i magnezowy (Enriched). Należy je wymieniać co 4 tygodnie lub 120 litrów wody wsypując nowy wkład do stalowego wkładu filtrującego.

Dzbanek ten nie jest całkowicie wolny od plastiku. Przy czym wspomniany plastik to, jak informuje producent, tworzywo termoplastyczne dopuszczone do kontaktu z żywnością, niezawierające BPA (zatwierdzone przez następujące normy bezpieczeństwa żywności: LFGB, FDA, CA65, DGC. W mniejszym dzbanku wykonana jest z niego pokrywka, a w większym również rączka dzbanka.

Dzbanek nadaje się do mycia w zmywarce w temperaturze do 60°C (po wyjęciu wkładu filtrującego).

Wyprodukowano w Chinach
Zaprojektowano i skonstruowano w Szwecji

Pojemność całkowita: 2,36 l
Pojemność filtra: 1,18 l
Czas filtracji: 3-5 minut na litr.

Pojemność całkowita: 2,84 l
Pojemność filtra: 1,66 l
Czas filtracji: 3-5 minut na litr.

To co wiele osób może zniechęcić to jego cena, bo niestety nie widziałam go nigdy taniej niż 450 zł za mniejszy dzbanek. Zazwyczaj w zestawie znajdziemy już jeden zestaw granulek filtrujących.

Sprawdź dzbanek Aarke na Ceneo

Sprawdź dzbanek Aarke w RTV EURO AGD

Same filtry możemy kupić w zestawach po trzy sztuki.

Sprawdź filtry Pure na Ceneo

Sprawdź filtry Enriched na Ceneo